U samom centru Berlina, na mestu nekadašnje Nove rajhskancelerije, nalazi se poslednji građevinski trag nacističkog centra moći – bunker. Sada se planira izgradnja stanova i kancelarija na toj lokaciji, što izaziva kritike.
"Srušiti jedan od poslednjih tragova nacističkog centra moći danas je potpuno ludilo", izjavio je Ditmar Arno, predsednik udruženja "Berlinski podzemni svet".
S druge strane, berlinski senator za građevinarstvo Kristijan Geble izjavio je da se protivi očuvanju bunkera, rekavši: "Nećemo sprečavati izgradnju stanova da bismo sačuvali bunker koji bi potom možda postao mesto hodočašća".
Udruženje "Berlinski podzemni svet" smatra takav stav nerazumljivim, ističući da se već godinama uspešno bave očuvanjem sličnih objekata bez rušenja.
Iz perspektive zavoda za zaštitu spomenika pokrajine Berlin, bunker ima "sveobuhvatan istorijski i naučni značaj". On predstavlja poslednji građevinski ostatak Nove rajhskancelerije iz vremena njene izgradnje i poslednji sačuvani predratni bunker nekadašnje berlinske nacističke vladine četvrti.
Ipak, zbog naloga Senatske uprave za urbanu razvoj, građevinarstvo i stanovanje, bunker nije proglašen spomenikom. Pokrajinski savet za zaštitu spomenika se prošle godine založio za proveru stanja očuvanosti bunkera i njegovo upisivanje na listu spomenika, navodeći u preporuci iz marta 2025. da "Nova rajhskancelerija bila je mesto planiranja i polazište Drugog svetskog rata i simbolično predstavlja i katastrofalan kraj nacističkog režima".
Savet naglašava da bunker ima važnu vrednost kao istorijsko svedočanstvo, čiji značaj za buduće generacije raste, posebno u vreme digitalnih zloupotreba i relativizacije nacističkih zločina.
Sačuvano je još 1.200 kvadratnih metara bunkera, sa zidovima i plafonom debelim 1,70 metara. Arno ističe da se preko njih može graditi i bez rušenja. Međutim, on upozorava da bi rušenje ili presecanje bunkera do pola dovelo do gubitka stabilnosti i besmisla daljeg čuvanja.
Arno se zalaže za postavljanje izložbe o kraju rata na tom mestu, podsećajući na fotografiju kapitulacije generala Helmuta Vajdlinga.
Nova rajhskancelerija, prema podacima Nemačkog istorijskog muzeja u Berlinu, bila je monumentalna građevina nacističkog režima, koju je Adolf Hitler dao da se podigne kao arhitektonski simbol njegovih pretenzija. Zgrada je skoro potpuno završena do januara 1939. godine. Crvena armija je zauzela kancelariju 1945. godine, a od 1949. je rušena.
Prema planovima, na tom prostoru treba da se podigne sedmospratnica sa 66 stanova i šestospratna poslovna zgrada. Arno dodaje da to neće biti stanovi po pristupačnim cenama koji su Berlinu potrebni.
Važno je napomenuti da se ne radi o "Firerovom bunkeru" u kojem su Adolf Hitler i Eva Braun izvršili samoubistvo, koji je završen aprila 1944. godine i na čijem mestu se danas nalazi parking.